น้ำอสุจิน้อย เกิดจากอะไร ? พร้อมแนะนำวิธีการบำรุงอสุจิ

ความเกี่ยวข้องระหว่างความถี่ในการมีเพศสัมพันธ์และคุณภาพของน้ำเชื้อ

สรุปสาระสำคัญ:

น้ำเชื้อไม่แข็งแรง หมายถึงอสุจิที่ไม่สามารถเคลื่อนที่ได้ดีหรือมีรูปร่างผิดปกติ จึงไม่สามารถเดินทางไปปฏิสนธิกับไข่ในช่วงเวลาที่เหมาะสมได้ ซึ่งส่งผลให้การตั้งครรภ์ยากขึ้น สาเหตุหลักมาจากปัญหาทางร่างกาย เช่น อวัยวะสืบพันธุ์ที่ผิดปกติ, พฤติกรรมการใช้ชีวิตที่ไม่เหมาะสม, ความเครียด, การนอนหลับไม่เพียงพอ หรือการใช้ยาบางประเภท ถึงแม้น้ำอสุจิน้อยก็ยังสามารถตั้งครรภ์ได้ด้วยเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ เช่น IVF หรือ ICSI การออกกำลังกาย, การรับประทานอาหารที่ดี, และการเลิกสูบบุหรี่สามารถช่วยบำรุงคุณภาพน้ำเชื้อได้ และหากพยายามตั้งครรภ์มานานกว่า 12 เดือน มีความเสี่ยงที่น้ำเชื้อจะไม่แข็งแรง ควรตรวจเพื่อหาสาเหตุและแนวทางรักษาที่เหมาะสม

Table of Contents

 

คนจำนวนไม่น้อยยังคงมีความเชื่อเรื่องความถี่ในการมีสัมพันธ์หลากหลาย บางคนยังเชื่อว่าการมีเพศสัมพันธ์บ่อยเกินไปทำให้น้ำเชื้ออ่อน ไม่แข็งแรง และเป็นสาเหตุของภาวะการมีบุตรยาก แต่ความจริงแล้ว น้ำเชื้อไม่แข็งแรงเกิดได้จากหลายสาเหตุที่ไม่เกี่ยวข้องกับความถี่ของการมีเพศสัมพันธ์ ดังนั้นเราจึงจะมาไขข้อสงสัยเกี่ยวกับสาเหตุของน้ำเชื้อไม่แข็งแรง พร้อมกับแนะนำวิธีการบำรุงอสุจิที่ช่วยเพิ่มโอกาสในการตั้งครรภ์

 

น้ำเชื้อไม่แข็งแรง หมายถึงอะไร ?

น้ำเชื้อไม่แข็งแรง หมายถึงการที่อสุจิไม่สามารถเคลื่อนที่ได้ดี หรือไม่สามารถเข้าสู่ไข่เพื่อปฏิสนธิได้อย่างมีประสิทธิภาพ สัญญาณเตือนที่ทำให้สงสัยว่าอาจมีน้ำเชื้อไม่แข็งแรงคือ การที่ไม่สามารถตั้งครรภ์หลังจากการมีเพศสัมพันธ์โดยไม่คุมกำเนิดเป็นระยะเวลานาน หรือการพบว่ามีจำนวนอสุจิน้อยกว่าปกติในการตรวจคุณภาพอสุจิ (Semen Analysis)

 

น้ำเชื้อไม่แข็งแรง เกิดจากอะไร ?

ปัญหาน้ำเชื้อไม่แข็งแรง เกิดจากหลายสาเหตุ การเข้าใจปัจจัยเหล่านี้ จะช่วยให้สามารถหาทางป้องกัน และเลือกแนวทางบำรุงอสุจิ เพิ่มโอกาสการตั้งครรภ์ได้อย่างเหมาะสม

 

ปัญหาจากอวัยวะสืบพันธุ์และฮอร์โมน

ปัญหาทางร่างกายที่เกี่ยวข้องกับอวัยวะสืบพันธุ์ เช่น การติดเชื้อในอัณฑะ หรือปัญหาฮอร์โมนที่ควบคุมการผลิตอสุจิ เป็นปัจจัยที่ส่งผลให้น้ำเชื้อไม่แข็งแรงได้ รวมถึงหากมีการอุดตันในท่อน้ำเชื้อ หรือท่อนำอสุจิ ซึ่งส่งผลให้อสุจิไม่สามารถเคลื่อนที่จากอัณฑะไปยังท่ออสุจิได้  จะส่งผลให้น้ำเชื้อไม่สามารถปฏิสนธิกับไข่ และนำไปสู่โอกาสในการตั้งครรภ์ที่น้อยลงได้ 

 

พฤติกรรมการใช้ชีวิตที่ไม่เหมาะสม

พฤติกรรมการใช้ชีวิตหลายประการ ส่งผลทำลายคุณภาพน้ำเชื้อได้ เช่น

  • การสูบบุหรี่จะลดจำนวนและคุณภาพของอสุจิ โดยทำให้อสุจิมีการเคลื่อนที่ที่ไม่ดีหรือมีรูปร่างผิดปกติ 
  • การดื่มแอลกอฮอล์และการใช้สารเสพติด จะทำให้ความสามารถในการผลิตอสุจิลดลง
  • หากขาดการดูแลสุขภาพ รับประทานอาหารที่มีไขมันสูง หรืออาหารแปรรูป รวมถึงไม่ได้ออกกำลังกาย ล้วนส่งผลกระทบต่อการผลิตอสุจิทั้งสิ้น

 

ความเครียด

ความเครียดที่เกิดจากการทำงานหนัก การใช้ชีวิตอย่างรีบเร่งตลอดเวลา รวมถึงภาวะจิตใจที่ไม่มั่นคง เช่น ความวิตกกังวลเกี่ยวกับการมีบุตร ก็สามารถส่งผลต่อคุณภาพน้ำเชื้อได้เช่นกัน

 

นอนหลับพักผ่อนไม่เพียงพอ

หากนอนหลับพักผ่อนไม่เพียงพอ ก็ส่งผลต่อการผลิตฮอร์โมนที่จำเป็นสำหรับสร้างอสุจิ รวมถึงกระทบต่อการฟื้นฟูร่างกาย และสภาพจิตใจ ซึ่งอาจทำให้น้ำเชื้อไม่แข็งแรงตามไปด้วย

 

ยาและสารเคมีที่ใช้

การใช้ยาบางประเภท เช่น ยาฆ่าเชื้อ หรือยาที่มีผลข้างเคียงต่อฮอร์โมน เช่น ยาสเตียรอยด์ จะส่งผลเสียต่อการผลิตน้ำเชื้อได้ หรือทำให้อสุจิมีคุณภาพต่ำ ดังนั้นสำหรับคู่สมรสที่อยู่ระหว่างการวางแผนมีบุตร ควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ยา

 

น้ำอสุจิน้อย จะท้องได้หรือไม่ ?

น้ำอสุจิน้อย หมายถึง การที่มีจำนวนอสุจิน้อยกว่าค่ามาตรฐานที่กำหนด ซึ่งอาจเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้การตั้งครรภ์เป็นไปได้ยาก แต่ไม่ได้หมายความว่าจะไม่มีโอกาสในการตั้งครรภ์ ทั้งนี้การใช้เทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ เช่น การทำเด็กหลอดแก้ว ด้วยกระบวนการ IVF หรือ ICSI ก็ยังสามารถตั้งครรภ์สำเร็จได้

 

ควรมีเพศสัมพันธ์กี่ครั้งต่อเดือน ? ช่วยเพิ่มโอกาสในการตั้งครรภ์

จากการศึกษาพบว่ามีเพศสัมพันธ์ทุกวัน มีโอกาสตั้งครรภ์ได้ถึง 37% ต่อหนึ่งรอบเดือน ในขณะที่เพศสัมพันธ์วันเว้นวัน โอกาสตั้งครรภ์ลดลงเล็กน้อยเหลือ 33% และโอกาสตั้งครรภ์จะลดลงเหลือเพียง 15% ต่อรอบเดือนหากมีเพศสัมพันธ์ 1 ครั้งในสัปดาห์

เพื่อไม่ให้การมีเพศสัมพันธ์สร้างความกดดันหรือความเครียดต่อคู่ครองจนเกินไป จึงแนะนำให้มีเพศสัมพันธ์วันเว้น หรือ 2-3 วันต่อสัปดาห์ก็เพียงพอ เนื่องจากตัวอสุจิที่แข็งแรงสามารถอยู่รอไข่ในท่อนำไข่ได้ถึง 2-3 วัน อย่างไรก็ดี ไข่จะต้องปฏิสนธิกับอสุจิภายใน 24 ชั่วโมงหลังการตกไข่ จึงจะมีโอกาสในการตั้งครรภ์ได้สำเร็จ 

 

วิธีบำรุงอสุจิ ช่วยเพิ่มโอกาสการตั้งครรภ์

การดูแลร่างกาย และบำรุงคุณภาพของอสุจิ เป็นอีกหนึ่งทางเลือกในการเพิ่มโอกาสให้ตั้งครรภ์สำเร็จ โดยสิ่งที่ควรปฏิบัติมีดังนี้

 

ปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิตและโภชนาการ

การรับประทานอาหารที่อุดมไปด้วยวิตามิน ซึ่งมีคุณประโยชน์ต่อการเสริมสร้างคุณภาพของอสุจิ เช่น

  • วิตามิน C ปกป้องอสุจิจากการถูกทำลาย 
  • วิตามิน E เสริมความแข็งแรงของเซลล์อสุจิ 
  • สังกะสี หรือ Zinc กระตุ้นการผลิตฮอร์โมนเทสโทสเตอโรน ซึ่งเป็นฮอร์โมนที่สำคัญในการสร้างอสุจิ 

นอกจากนี้ การลดปัจจัยเสี่ยง เช่น งดสูบบุหรี่ งดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ยังสามารถช่วยบำรุงคุณภาพน้ำเชื้อได้

 

ออกกำลังกายและการพักผ่อนที่เหมาะสม

การออกกำลังกายเป็นประจำ ช่วยเพิ่มการไหลเวียนของเลือดไปยังอวัยวะสืบพันธุ์ ซึ่งส่งผลดีต่อการผลิตอสุจิ รวมถึงการนอนหลับพักผ่อนอย่างเพียงพอ จะช่วยให้ร่างกายฟื้นฟูและซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอ ทั้งยังรักษาระดับฮอร์โมน ที่กระตุ้นการสร้างอสุจิ

 

สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงหากกำลังวางแผนมีบุตร

หลีกเลี่ยงการสัมผัสสารเคมีอันตราย เช่น สารพิษในที่ทำงาน หรือการใช้ยาที่มีผลต่อการผลิตอสุจิ  นอกจากนี้ ควรมีเพศสัมพันธ์อย่างน้อย 2-3 วันต่อสัปดาห์ เพื่อลดความกดดันที่มีต่อตนเองและคู่สมรส ซึ่งจะช่วยเพิ่มโอกาสในการตั้งครรภ์

 

คู่สมรสที่อยู่ระหว่างการวางแผนมีบุตร คงเข้าใจเกี่ยวกับภาวะน้ำเชื้อไม่แข็งแรงกันแล้ว แต่ถ้าหากยังสงสัยว่าตนเองมีภาวะน้ำเชื้อไม่แข็งแรงหรือไม่ สามารถปรึกษาแพทย์เพื่อรับการตรวจคุณภาพอสุจิได้ ที่ Bangkok Central Clinic คลินิกทำ IVF และให้การรักษาภาวะมีบุตรยาก ที่พร้อมวางแผนการรักษาด้วยเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์อันทันสมัย เรายินดีให้การดูแลโดยแพทย์เฉพาะทางด้านเวชศาสตร์การเจริญพันธุ์ ที่จะช่วยเพิ่มโอกาสประสบความสำเร็จในการตั้งครรภ์

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับภาวะน้ำเชื้อไม่แข็งแรง (FAQs)

Q: การสูบบุหรี่ทำให้อสุจิไม่แข็งแรงจริงหรือไม่ ?

A: ใช่ การสูบบุหรี่ทำให้อสุจิมีการเคลื่อนที่ที่ไม่ดี และทำให้เกิดการเสียหายที่ดีเอ็นเอของอสุจิ ควรเลิกสูบบุหรี่ เพื่อเพิ่มโอกาสในการตั้งครรภ์

A: การออกกำลังกายที่มากเกินไป หรือออกแรงยกของหนักเกินไป อาจทำให้ระดับฮอร์โมนไม่สมดุล ซึ่งอาจส่งผลต่อการผลิตอสุจิ ควรออกกำลังกายในระดับที่เหมาะสม

A: ควรหลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่ การดื่มแอลกอฮอล์ การสัมผัสสารเคมีอันตราย และการใช้ยาที่มีผลต่อการผลิตอสุจิ

A: หากมีภาวะน้ำเชื้อไม่แข็งแรง การรับประทานอาหารเสริมที่มีวิตามินและแร่ธาตุ เช่น วิตามิน C, E และสังกะสี สามารถช่วยเพิ่มคุณภาพน้ำเชื้อได้

A: การตรวจคุณภาพอสุจิ (Semen Analysis) คือการตรวจปริมาณของน้ำเชื้อ จำนวนของอสุจิ รูปร่างของอสุจิ และการเคลื่อนไหวของอสุจิ โดยจะต้องเตรียมตัวด้วยการงดมีเพศสัมพันธ์ 2-3 วันก่อนการตรวจ

Picture of Dr. Tanut Jerachotechueantaveechai

Dr. Tanut Jerachotechueantaveechai

Medical Director of Bangkok Central Clinic IVF & Wellness แพทย์ด้านมีบุตรยากและสูตินรีเวชวิทยา สำเร็จการศึกษาแพทยศาสตร์บัณฑิต เกียรตินิยมอันดับ 1 จากศิริราชพยาบาล มีประสบการณ์ทำงานในโรงพยาบาลชั้นนำ เช่น รพ.มหาราชนครเชียงใหม่ ม.สงขลานครินทร์ รพ.ลานนา รพ.เชียงใหม่ราม และ รพ.พญาไทศรีราชา ทั้งยังเป็นอาจารย์พิเศษอบรมหลักสูตรเทคโนโลยีช่วยการเจริญพันธุ์ที่ ม.มหิดล นพ. ธนัท มีแนวทางการดูแลผู้ป่วยแบบเฉพาะบุคคล (Personalized Care) โดยบูรณาการความร่วมมือกับคู่สมรสอย่างต่อเนื่องตลอดกระบวนการรักษา เพื่อโอกาสในการมีบุตร ซึ่งมีสถิติอัตราความสำเร็จเฉลี่ยอยู่ที่ 72.5% ในปี 2562 นอกจากนี้ยังเข้าร่วมการอบรมและประชุมวิชาการระดับนานาชาติทั้งในเอเชียแปซิฟิก ยุโรป และออสเตรเลียอย่างต่อเนื่อง